Assertiviteit, eigen grenzen stellen en grenzen bewaken (3)

Share this:

De ABC-formule en twee handige technieken voor meer assertiviteit

techniek kapotte grammofoonZelfrespect vormt de basis van assertiviteit. Want assertief zijn betekent helder en direct uiten wat jij voelt en denkt en in staat zijn je gedrag daar op af te stemmen met respect voor jezelf.

Deze manier van denken-voelen-doen kun je ontwikkelen. Een kwestie van de ABC-formule toepassen en voortdurend aandacht houden bij het leren beheersen van assertieve technieken en vaardigheden.

Twee assertieve technieken komen in dit artikel aan bod: die van de kapotte grammofoonplaat en de ontregelende tegenvraag.

De ABC-formule

Assertiviteit heeft alles te maken met de manier waarop iemand communiceert. Als A communiceert met B levert dat een bepaald resultaat C op. Kortom, A + B = C.

Als C niet het gewenste resultaat is, zal er ergens iets moeten veranderen. Meestal is moeilijk om B, de ander, te veranderen. De relatie tussen A en B verandert ook als A zelf verandert. Verandert A dan wordt uitkomst C ook anders.

Om dingen beter te maken kan A dan ook beter zelf veranderen om een beter resultaat te krijgen:

A + B = C  ⇒ A’ + B = C’.

Eerlijkheid

Wie beter zijn grenzen wil bewaken en eigen grenzen wil stellen moet allereerst aandacht besteden aan eerlijkheid. Als je communiceert met mensen is het moeilijk assertief zijn te zijn als je niet eerlijk bent tegenover jezelf. Eerlijk over wat je denkt en voelt en niet een ander spelen omdat je een bepaalde indruk wilt wekken naar de buitenwereld of wilt pleasen.

Ben je 100% eerlijk in je communicatie en accepteer je je eigen gedachten en gevoelens dan zal je minder snel meegaan in wat een ander wil en meer je eigen beslissingen nemen.

Bewustzijn

Assertiviteit is geen hocus pocus. In essentie kom het er op neer dat je gewoon weer bent wie je in werkelijkheid bent ook al ben je in de loop der jaren daar wat vanaf geraakt.

Om dan weer op het juiste spoor te komen, is het zinvol dat je aandacht besteedt aan alle negatieve gevoelens en onderliggende gedachten onderzoekt. Gedachten als ‘laat ik maar ja zeggen, dan blijft de sfeer goed’, ‘ik doe het maar, want ze verwachten het van me’, ‘als ik het niet doe, dan vinden ze me niet meer aardig’ of ‘als ik nee zeg, krijg ik ruzie’.

Gedachten waarmee je op onbewust niveau jezelf in de weg staat geven duidelijkheid over wie je niet meer wilt zijn. Je kunt er andere gedachten tegenover plaatsen, bijvoorbeeld: ‘ik mag mijn eigen rechten beschermen’, ‘ik mag zelf kiezen’, ‘ ik laat me niet afschepen’ of ‘ik verstop mezelf niet meer maar vertel de ander eerlijk wat ik wil’.

Accepteren van jouw gedachten en gevoelens bevordert assertief gedrag.

Assertieve technieken

Met het voorgaande ben je al over de helft in het denken-voelen-doen proces. De laatste stap is DOEN, daadwerkelijk ander gedrag tonen toegespitst op de situatie. Zo zal de aanpak bij een salarisonderhandeling anders zijn dan bij het weigeren van een verzoek of het geven van kritische feedback.

Laten we eens kijken naar twee technieken die effectief zijn als je een verzoek wilt weigeren.

De techniek van de kapotte grammofoonplaat

De kapotte grammofoonplaat werkt als volgt:

  1. ‘Ik begrijp het, maar ik wil het niet’ of een soortgelijke reactie geven.
  2. Blijf dit net zolang herhalen tot het verlangde resultaat is bereikt.
  3. Vraagt de ander om een verklaring? Jij hoeft die niet te geven. Beter van niet zelfs, want het leidt alleen maar af van het feit dat je niet wilt.
  4. Blijf als een kapotte grammofoonplaat/hangende CD rustig herhalen dat je iets niet wilt.

 Zo’n gesprek verloopt dan als volgt:

Colporteur: U wilt toch ook dat uw kinderen het op school goed doen?

Carlo: Ik begrijp u, maar ik heb geen belangstelling.

Colporteur: Uw vrouw zal er zeker vóór zijn.

Carlo: Ik begrijp u, maar ik heb geen belangstelling.

Colporteur: Het is vreselijk warm, mag ik even wat water bij u drinken?

Carlo: Ik heb er begrip voor, maar ik heb geen belangstelling.

Colporteur: Mag ik niet eens een slokje water drinken?

Carlo: Ik begrijp wat u wilt maar ik heb geen belangstelling.

Colporteur: Nee, u begrijpt het niet, anders zou u dit wel voor uw kinderen kopen.

Carlo: Ik begrijp wat u bedoelt, maar ik heb geen belangstelling.

Colporteur: U zegt steeds maar: Ik begrijp wat u bedoelt. Weet u niets anders?

Carlo: Ik begrijp u, maar ik heb gewoon geen belangstelling.

Colporteur: Mag ik u een vraag stellen? Hoe oud zijn uw kinderen?

Carlo: Ik begrijp het, maar ik heb geen belangstelling.

Colporteur: Wilt u me niet eens vertellen hoe oud uw kinderen zijn?

Carlo: Ik begrijp wat u bedoelt, maar ik heb geen belangstelling.

Colporteur: Laat ik het dan zo stellen: hoeveel kinderen wonen er in dit blok?

Carlo: Ik begrijp het, maar ik heb geen belangstelling.

Colporteur: U wilt niet eens een eenvoudige vraag beantwoorden?

Carlo: Ik begrijp het, maar ik heb geen belangstelling.

Colporteur: Als u toch niets wilt zeggen ga ik maar weg.

Carlo: Ik begrijp het, maar ik heb geen belangstelling.

Colporteur: Zou uw buurman belangstelling hebben?

Carlo: Ik begrijp wat u bedoelt, maar ik heb geen belangstelling.

(bron: Als ik nee zeg, voel ik me schuldig, Manuel J. Smith)

De techniek van de ontregelende tegenvraag

De kapotte grammofoonplaat werkt ook prima buiten situaties waarin je een vasthoudende verkoper tegenover je hebt. Bij telefonische marketeers heb ik zelf goede ervaringen met het stellen van een ontregelende tegenvraag. Werkt altijd goed als je wat aanvallender grenzen wilt verdedigen.

Een praktijkgeval dat ik onlangs meemaakte:

Medewerker van afdeling Sales Energiemaatschappij: Wij willen u adviseren hoe u kunt besparen op uw energiekosten.

– Ik: Dank u, maar ik heb geen interesse.

Ons advies kost u niets en kan u honderden euro’s opleveren.

Dank u, maar ik heb geen interesse.

Vele mensen voor u hebben al profijt gehad door hier eens naar te kijken.

Ik begrijp het, maar ik heb geen interesse.

Wat zou u er van vinden als u dankzij een kort gesprek moeiteloos 150 euro bespaart?

– Bedankt, maar ik heb geen interesse.

Mag ik vragen waarom niet?

Ja, waarom is een banaan eigenlijk krom?

Huhh, wat zegt u?

Ja, waarom is een banaan eigenlijk krom?

Dat weet ik niet.

Mag ik ú vragen waarom niet?

De ‘waarom is een banaan eigenlijk krom?’ vraag werkt bij vasthoudende tegenspelers die volgens een standaardscript het gesprek met je gaande proberen te houden. Stel één ontregelende tegenvraag waarin het standaardscript niet voorziet en je sluit snel af met een goedemiddag-ik-wens-u-nog-een-prettige-dag-verder.

Kortom, assertiviteit en assertief gedrag met de ABC-formule leren betekent in essentie:

 ga ervan uit dat de ander toch niet verandert,
 verander zelf om een ander resultaat te krijgen
 heb aandacht voor eigen denken en voelen,
 pas een assertieve techniek toe die zorgt dat A’ + B = C’.

Assertiviteit, effectief voor jezelf opkomen, eigen grenzen stellen, nee zeggen en ruimte innemen, hoeft echt niet zo moeilijk te zijn.

 

Waarom Van Dam Coaching inschakelen voor jouw coachvraag?

Gespecialiseerd in hogeropgeleiden   Vast tarief loopbaantrajecten
  Face-to-face & Online coaching   Toegang tot online loopbaantests
  Scherpe tarieven personal coaching   Goed bereikbaar, snel antwoord op vragen

 

Verder lezen:

 

Creëer je volgende baan
Solliciteren op een vacature heeft veel weg van meedoen aan de loterij. Samen met alle anderen die op de vacature reageren maak je een kans maar de uitkomst is ongewis. Wat zou het mooi zijn als je het kans-element een stuk kle... Read more
Loopbaan
Pak aan die 50 euro en maak een succesvolle carrièreswitch!
Succesvol een carrièreswitch maken, helemaal down to earth? Dat kan! En wat mij betreft pak je nog € 50 aan ook als je er voor 14 maart a.s. voor gaat (zie eind van dit artikel). Je moet wel van nuchterheid houden en een be... Read more
Personal coaching
Hoe je een aantrekkelijk CV maakt met meer dan 250 gratis CV templates, wordle.net en nuttige CV tips
Nog steeds zie ik, als loopbaancoach, professionals die niet optimaal uit de verf komen met standaard zwart-wit verhalen in hun CV. Ik weet niet hoe het met jou zit, maar dat soort oude stijl CV’s leg ik het liefst snel ergens v... Read more
Tips
Zo stel je nog snel een aftrekpost van € 1141,50 veilig
Misschien heb je genoeg van je werk, past je huidige werk niet goed meer bij je en zou het goed zijn om jezelf uit de passiviteit te halen. Dan is het goed weten dat de fiscus je daarbij kan helpen. Aan de ene kant werpt de fi... Read more
Loopbaan
actie • loopbaan • loopbaanactieplan